Çinide Minai Tekniği | Reyhan Çini

Etiket Arşivi: Çinide Minai Tekniği

Minai Tekniği Nedir?

Minai tekniği genellikle Anadolu’da tek renkli ve desensiz olacak şekilde saydam olmayan sırlı çinilerde üretimi yapılır. Sıra altı ve sıra üstü tekniklerinin bir araya getirilmesiyle kullanılarak çok renkli bir yüzey ortaya çıkarılır. Bu teknik genelde daha çok İran’da kullanılır. Perdah sırın içine maden tozunun eklenmesiyle ortaya çıkarılır. Çinide parıltının yitirilmemesi için genelde uygulanır. Ayrıca Büyük Selçuklu devrinde yaygın olarak bu teknik kullanılmıştır. Bu teknikle yapılan çinilerde sır altında bulunanlar mavi, mor, firuze ve yeşildir. Sır üstünde yer alanlar ise siyah, kırmızı, beyaz ve kahverengidir. Genelde yükse ısıya dayanıklı olan boyalarla bezenip bir araya getirilip. Böylece işlem bittikten sonra ve kuruma işlemi de yapıldıktan sonra yüzeyinin kalkması ya da bozulması gibi bir durumla karşılaşılmaz.

Minai Tekniği ve Özellikleri

Minai tekniği seramik ve çini sanatında çokça uygulanır. Daha göz alıcı ve ilgi çekici yüzeyler elde edilir. Yüksek ısıdan geçen boyalar yüzeye bezendikten sonra sırlanıp fırınlanır. Daha sonra ise üzerine siyah renkle desenin var olan dış çizgileri çizilir. Böylece desen daha çok belirgin hatlara sahip olur. Genelde iki ayrı teknikle yapılır. Böylece boyaların karıştırılması gibi bir durumunda önüne geçilir. Türk çini sanatı içinde çokça uygulanan bir tekniktir. Kökleri

  • Uygur,
  • Karahanlı,
  • Gazneli
  • ve Fatımilere kadar gider.

Gerekli olan teknik renk ve desenlerle çalışılarak ortaya bu sanat çıkarılır. Çini sanatı uygulaması zamanla sırsız seramik, tek renkli sırlı çini, çini mozaik, sır altı tekniği, sırlı tuğla ve kabartma tekniğiyle birleşerek daha farklı modeller ortaya çıkarılmıştır. Osmanlı’da en yaygın kullanılan minai tekniği için o zamanın ün yapan grubu İznik sır altı çinicileri olarak karşımıza çıkarlar.

Minai tekniği Anadolu’da tek renkli ve desensiz saydam bir yüzeye yapılarak gerekli işlemler uygulanır. İşlem sonucu ortaya çok renkli bir yüzey çıkar. İşte bu yüzey minai tekniğidir. Perdah sırın içine maden tozu karıştırılarak yapılır. Minai tekniği içinde perdaha en iyi sonucu veren metaller

  • Altın,
  • Gümüş
  • Bakırdır.

Perdahın madeni parıltısını yitirmemesi adına bu üç madde ön plana çıkar. Sonrasında düşük fırınlarda ısıtılarak işlem sonuca kavuşur. Minai genel manada ısıya dayanıklı bir işlemi kapsar. İşlem esnasında gerekli renklendirmeyi vererek daha isteğe uygun desenler ortaya çıkarılır. Bu teknik zorlu bir süreci kapsasa da sonuç olarak değerli bir ürün ortaya çıkar.

Çini’de Minai Tekniği

Seramik süslemede kullanılan farklı tekniklerden birisi olan Minai, geçmişte bir süre kullanılmış olup daha sonra ise ortadan kalkmış yani kullanılmamıştır. Minai tekniği, 12. yüzyılın ikinci yarısından itibaren İran çevresinde uygulanmaya başlamış ve daha sonra bölgeye yayılmıştır. Fakat 13. yüzyılın ortalarına doğru tekniğin kullanımında ciddi bir azalma görülmüştür.

Desen kullanılmayan bir teknik olarak da tanımlanan Minai, Selçuklu Devleti’nde bulunan ustalar tarafından da kullanılmıştır. Nasıl yapıldığına dair farklı tanımlamaların olduğunu görmek mümkündür. Bu teknikte öncelikle kabın bazı kısımlarının yeşil, mor ve diğer renklerle boyandığını ve böyle fırınlandığını, daha sonra ise eritici madde ile karıştırılan boyalarla süsleme yapılarak tekrar fırınlandığını belirten kaynaklar vardır.

Minai tekniği, tarihte uzun bir süre kullanılmadığı için uygulanış şeklinin nasıl olduğuna dair farklı iddialar vardır. Son yıllarda yapılan araştırmalarda ise mavi ve yeşilin sır içi renkler olduğu diğerlerinin ise sır üstüne uygulanarak fırınlandığı görüşü hakim olmaya başlamıştır.

Minai Tekniği Nedir?

Çinicilikte kullanılan Minai tekniği, süslemenin farklı şekilde yapılması olarak da ifade edilebilir. Yapılış aşamaları incelendiğinde iki defa fırınlama işlemi olduğu görülecektir. Öncelikle hamur elde edilir ve daha sonra bu hamur bir forma kavuşturulur. Yani şekil verilir. Daha sonra ise form haline dönüşen hamur astarlanıp kurumaya bırakılır. Kurutma işlemi tamamlandıktan sonra ise Opak yani örtücü sır kullanılır. Bu aşamadan sonra ise sır içi boyalar kullanılarak süsleme yapılır. Süsleme bittikten sonra, ilk fırınlama işlemi gerçekleştirilir. Böylece işlemin önemli bir kısmı tamamlanmış olur.

İlk fırınlama işlemi bittikten sonra elde edilen ürün kullanıma hazır olmasına karşın tekniğin son bölümü ile elde edilen ürünün daha özel bir görünüm kazanması sağlanacaktır. Minai tekniği için bu bölüm çok önemlidir. Bu bölümde mine boya kullanımı ile yaldız süsleme işlemi yapılmaktadır. Daha sonra ise sır üstü pişirim için fırınlama işlemi tekrarlanır. Böyle işlem ve tekniğin uygulanması sona ermiş olur.

Burada bahsedilen teknik genel olup farklı şekillerde uygulandığı da bilinmektedir. Özellikle şeffaf olanlardaki sır uygulamalarına dair net bilgiler bulunmamakta ve tekniklerin biraz daha farklı uygulandığı tahmin edilmektedir.

    Adres

    Cevizlidere Mahallesi, 06580 Çankaya/ANKARA

    Telefon

    +90 542 243 25 58

    E-Posta

    info@reyhancini.com